Zonsverduistering 11 augustus 1999

Ik heb in mijn leven wel geleerd om niet bang te zijn om er iets voor over te hebben voor iets dat uniek is. De kranten stonden er vol van en het zou nog weer decennia duren voordat we weer, zo dichtbij, een 100% zonsverduistering zouden hebben. “Iedere ervaring is er een en maakt je rijker”, zeg ik altijd maar, dus ik wilde dat meemaken.

Vroeger had ik een vriendje en diens vader was een van de weinigen in de buurt met een auto. Regelmatig werd en op de zondag een autoritje gemaakt en mocht ik mee. Ik zat dan steevast met mijn neus tegen het raampje gedrukt. Ik kwam Poeldijk uit en was enorm nieuwsgierig. Ik wilde de wereld in en alles zien en meemaken. Mijn vriendje had dat niet zo want die lag vaak op de achterbank van de wagen te slapen. Ik was wat dat betreft een bijzonder dankbare medereiziger. Ze zagen dat ze mij er altijd een heel groot plezier meededen. Welnu, die nieuwsgierigheid , de drang om te reizen en het gevoel om niets te willen missen die bezit ik nog steeds en ik moet u eerlijk bekennen ; ik hoop dat dit nooit over gaat.

De 100% zon verduistering, lag in een gebied dat schuin van Engeland over Noord Frankrijk naar Zuid Duitsland en zo verder over Turkije naar Azië liep. Ik besloot om naar het stadje Laon te gaan, dicht bij de stad Reims. Mijn 12 jarige zoon, ook wel nieuwsgierig aangelegd en reislustig, die wilde wel met me mee. Er was een grote verkeersdrukte voorspeld dus we gingen via binnenwegen dwars door België, richting Laon. Daar in de buurt aangekomen zagen we steeds meer tentjes in het veld staan en auto’s geparkeerd langs de weg. Om toch echt de volledige 100% verduistering mee te maken wilde ik toch echt doorrijden tot Laon. Ik wilde niet een halfzachte schemering meemaken, die zag ik in Nederland al genoeg.

Daar aangekomen was het een drukte van jewelste, alle hotels zaten vol en er was alleen nog plaats op het parkeerterrein en het gazon van het hotel om ons tentje op te zetten. Het was een volstrekt wezensvreemde situatie. Overal mensen te zien kamperen, op de akkers, in de berm, in slaapzakken in de straten etc. De mensen waren van veel nationaliteiten en er ontstond min of meer een ‘sortement’ popfestival sfeertje. Iedereen sprak met iedereen, velen hadden grote sterrenkijkers opgezet, er werd muziek gemaakt en er werd gedronken. De verduistering zou rond het middaguur van de volgende dag plaatsvinden.

De volgende dag werd het alsmaar nog  drukker. De weersverwachting voor die dag was bewolkt en dat was wel jammer. Mensen hadden een tv in hun caravan met een satellietschotel. Daarop was te zien dat Erwin Krol in Frankrijk aan de kust stond om de eerste verduistering ervaring in Frankrijk te verslaan. De man was als een kind zo euforisch, de verduistering was bij hem net geweest en daar was het onbewolkt geweest. Wij zagen zo af en toe door het wolkendek een glimp van de zon en zagen wel dat er een steeds grotere hap uit was maar aan het licht konden we het nog niet merken. De schaduwkegel verplaatste zich snel over het land en zou ons binnen een paar minuten bereiken. De schemer kwam en de vogels werden stil. Iedereen was in gespannen afwachting en hoopte op het wegtrekken van de wolken zodat ook wij de corona ( een soort parelketting rond de zon bij de totale verduistering) nog konden zien. Dat was niet zo, maar we zagen het donker werkelijk als een tsunami aankomen en plotseling was het alsof de gordijnen dicht gingen en werd het aardedonker.

 In de wijde omgeving ging er een groot gejuich op en werkelijk overal, op hellingen, op de akkers, op de parkeerplaatsen, uit hoge flatgebouwen overal zag ik flitslichten van mensen die foto’s maakten van het duister. Het was een waar vuurwerk van flitslichten. Het duurde een aantal minuten en ik moet zeggen het was een zeer indrukwekkende kippenvel gebeurtenis. Die saamhorigheid, de fascinatie van het fenomeen ondanks de bewolking. Toen de maan weer een klein stukje van de zon vrij gaf was het of de gordijnen ook weer snel open gingen en de vogels begonnen weer te fluiten en te vliegen. En daar stonden we dan met zijn vele duizenden, het was voorbij en het was nu zaak om snel weer weg te kunnen komen. De eensgezindheid was opeens weer over. Iedereen sprong weer in de auto maar het was een vergeefse moeite om snel weg te kunnen komen. Van af alle landweggetjes en  parkeerterreinen wilde alles tegelijk naar de grotere wegen maar Noord Frankrijk zat dus volledig verstopt. Honderdduizenden gingen allemaal tegelijk de weg weer op.

De terugreis heeft zo ongeveer 8 uur filekruipend geduurd en de drukte op de weg zorgde opnieuw weer voor een gevoel van saamhorigheid. Iedereen was voor hetzelfde fenomeen op pad geweest, we hadden allemaal hetzelfde meegemaakt en er werd veel naar elkaar gelachen. Al was de zon alles bij elkaar maar 3 minuten verduisterd geweest, de voorpret, de reis, de nachtelijke gezelligheid en de koude rillingen van de verduistering, maakten alles goed.

 Ik had natuurlijk ook in mijn achtertuintje door mijn verduisteringsbrilletje naar de zon kunnen kijken en kunnen zien dat er een hap uit de zon was, terwijl het om mij heen slechts een beetje schemerig was geworden. Maar deze ervaring zal ik echt nooit meer vergeten. Het was echt de eerste keer in mijn leven dat ik met een goed gevoel in de file heb gestaan.

 

©Jan Scholtes